groot koolwitjekoolwitjes in de klasEen in samenwerking met Stichting Veldwerk Nederland samengestelde map om onderzoek te doen naar Vlinders en Libellengevlekte glanslibel
De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellen in Nederland. Helpt u ook mee?

Thema 2: Vlinders: verschijnen of verdwijnen?


De grote vuurvlinder is zeldzaam in Nederland.
Naarmate de gemiddelde temperatuur stijgt op aarde, zullen de klimaatgrenzen opschuiven naar het noorden. Hierdoor verandert de soortensamenstelling van ecosystemen. De temperatuurstijging zorgt bijvoorbeeld voor een stijging van het CO2-gehalte in de lucht waardoor planten sneller kunnen groeien. Ook zorgt de temperatuurstijging ervoor dat er meer warme dagen in een jaar zijn, waardoor de planten langer kunnen groeien. Er ontstaat dus een langer groeiseizoen en daardoor een langere beschikbaarheid van de planten voor bijvoorbeeld rupsen en vlinders. Je zou denken dat dit alleen maar positief is voor de vlinders.  Toch kunnen hierdoor leefgebieden ook juist ongeschikt worden voor bepaalde vlindersoorten. Vlinders hebben namelijk in hun levenscyclus soms meerdere vegetatietypen nodig of combinaties hiervan. Wanneer de soortensamenstelling van één van deze vegetatietypen verandert, doordat bepaalde plantensoorten andere gaan wegconcurreren, kan het hele gebied ongeschikt worden voor vlinders. Andersom kunnen echter momenteel ongeschikte gebieden in de toekomst wel geschikt worden voor vlinders.
Naast de effecten van de temperatuurstijging op de leefomgeving, heeft de temperatuurstijging ook een directe invloed op de vlinders. Vlinders zijn koudbloedig en dus afhankelijk van de temperatuur en de zon voor hun activiteiten. De temperatuurstijging zorgt ervoor dat vlinders mobieler worden. Mits er voldoende nectar aanwezig is, zullen ze langer en dus ook verder kunnen vliegen. Dat verhoogt de kans om nieuwe leefgebieden te ontdekken.

Op dit moment is er al een verschuiving te zien van het leefgebied en het voorkomen van bepaalde vlindersoorten. Er zijn soorten die hun leefgebied hebben uitgebreid in Nederland; die kom je nu dus veel vaker tegen dan enkele jaren geleden. De gehakkelde aurelia kwam vroeger bijvoorbeeld alleen in het zuiden van ons land voor, nu kun je hem al bijna in het hele land aantreffen. Een aantal soorten vlinders is zelfs zó in aantal toegenomen dat er van een plaag gesproken wordt. Een van de bekendste voorbeelden is wel de eikenprocessierups. Het andere uiterste zijn de soorten die op het punt staan om te verdwijnen uit Nederland. Dat geldt bijvoorbeeld voor het veenbesblauwtje en de veenbesparelmoervlinder.
 

| |

Laatste wijziging: 4 november 2009
De Vlinderstichting beschermt vlinders en libellenOp Vlindernet vind je alles over vlindersOp Libellennet vind je alles over libellen