helmgrasuil Mythimna litoralis

De voorvleugels van de helmgrasuil zijn lichtbruin met witte aders; de achtervleugels zijn glanzend wit.
Familie
uilen (NOCTUIDAE)
Onderfamilie
Hadeninae / Mythimna litoralis
Groep
Nachtvlinder die nachtactief is
Hoe moeilijk te herkennen
(goed tot redelijk goed te determineren)
Zeldzaamheid

Vrij zeldzaam. Een soort die vrijwel uitsluitend voorkomt in de duinen van het vasteland en op de Waddeneilanden. RL: bedreigd.

Rode lijst
bedreigd

Verspreiding
Vliegtijd
Kenmerken

Kenmerk: Voorvleugellengte: 15-18 mm. Kenmerkend is de opvallende witte hoofdader met de witte vertakkingen, die vanaf de vleugelwortel tot aan de achterrand zichtbaar is. De grondkleur van de voorvleugel is strokleurig tot geelachtig bruin; langs de voorrand echter lichter en rond de witte aders juist donkerder gekleurd. De achtervleugel is glanzend wit.

Gelijkende soorten vlinder

Geen resultaten.

Gelijkende soorten rups

Eenstreepgrasuil (Mythimna conigera), gekraagde grasuil (Mythimna ferrago), witstipgrasuil (Mythimna albipuncta), grijze grasuil (Mythimna pudorina), witte-l-uil (Mythimna l-album), zesstreepuil (Xestia sexstrigata) en vierkantvlekuil (Xestia xanthographa).
N.B.: vergelijk behalve de uiterlijke kenmerken ook de tijd van het jaar waarin de rupsen voorkomen, het habitat en de waardplant(en).

witstipgrasuil
Mythimna albipuncta

zesstreepuil
Xestia sexstrigata

gekraagde grasuil
Mythimna ferrago

eenstreepgrasuil
Mythimna conigera

witte-l-uil
Mythimna l-album

vierkantvlekuil
Xestia xanthographa

grijze grasuil
Mythimna pudorina

Levenscyclus

Rups: augustus-mei. De soort overwintert als jonge rups. De rups foerageert ´s nachts en verbergt zich overdag in de grond, waar ook de verpopping plaatsvindt.

Waardplanten

Helm en andere grassen.

Habitat

Habitat: Duinen.

Vliegtijd en gedrag

Eind mei-eind augustus in één generatie; heel soms een tweede generatie in september-oktober. De vlinders komen op licht, smeer en bloeiende grassen.

België

Zeldzaam aan de kust, maar daar lokaal talrijk; ontbreekt in de rest van het land.

Mondiaal

Een uitgesproken zoutminnende kustsoort die beperkt is tot Noordwest-Afrika en West-Europa. Verbreid in de duinen en achterliggende graslanden vanaf Marokko via Portugal, Spanje, Frankrijk, België, Nederland, Duitsland, Denemarken tot aan de Baltische staten in de Oostzee. Ook in Zuid-Zweden, de oost-, zuid- en westkust van Engeland en Zuid-Ierland. Langs de Middellandse Zee aan de voet van de Pyreneeën en in de Ebro-delta.

Trend op lange en korte termijn
Onderstaande grafieken tonen de verandering in de talrijkheid van de soort in de loop van de tijd. De eerste grafiek geeft het verloop over de hele periode waarvan we waarnemingen hebben. Omdat de oude gegevens vaak niet erg nauwkeurig zijn (geen aantallen) en incompleet (nadruk op zeldzame soorten) wordt hier de presentie afgebeeld. De tweede grafiek laat het verloop zien van de prestatie van de soort in de laatste dertig jaar. Wat presentie en prestatie precies zijn, en hoe ze worden berekend kunt u lezen op de pagina De berekeningen.
Verspreiding in Nederland in vier perioden
Onderstaande kaartjes tonen de verspreiding binnen Nederland in vier perioden. Hoe groter en donkerder een stip, des te groter was de presentie van een soort in het desbetreffende uurhok (5x5 kilometerhok). Presentie geeft aan in welke mate een soort is over- of ondervertegenwoordigd ten opzichte van de (macronachtvlinder-)fauna als geheel. De berekeningen zijn gebaseerd op gegevens in het waarnemingbestand Noctua. Hoe die berekeningen worden uitgevoerd staat te lezen op de pagina De berekeningen.
voor 1950
1950 - 1979
1980 - 1999
2000 - feb 2016
Zeldzaamheid
Engelse naam
Shore Wainscot
Duitse naam
Zickzack-Zahnspinner
Oud Nederlandse naam
grote stranduil
Synoniemen
Aletia litoralis, Leucania litoralis, Mythimna littoralis, Leucania littoralis
Toelichting Nederlandse naam

Alle grasuilen hebben een relatie met grassen.
De rupsen van deze soort zijn gespecialiseerd op helmgras.

Meer over Nederlandse namen

Toelichting wetenschappelijke naam

Mythimna: mithimna is een stad op het eiland Lesbos. Deze uitleg komt van Treitschke die 'Die Schmetterlinge von Europa' afmaakte na de dood van Ochsenheimer. Sodoffsky (1837) verbeterde de spelling naar Mithimna.
litoralis: litoralis betekent behorende bij de zeekust, hetgeen de habitat is van deze soort.

Auteursnaam en jaartal
(Curtis, 1827)

Nieuws

Geen resultaten.

Tijdschriften

Geen resultaten.

Projecten

Geen resultaten.

Soorten uit dezelfde familie uilen (NOCTUIDAE)

gelobd halmuiltje
Oligia strigilis

haarbos
Ochropleura plecta

oranjegeel halmuiltje
Oligia fasciuncula

bonte grasuil
Cerapteryx graminis

gewone worteluil
Agrotis exclamationis

sigma-uil
Eugraphe sigma

alle soorten uit deze familie