Nieuwsbericht

Hoe doen de nieuwkomers het?

maandag 5 januari 2026

In 2009 verscheen, voor het eerst sinds 1953, weer een kaasjeskruiddikkopje in ons land. In 2015 werd het eerste scheefbloemwitje ooit gezien. Hoe is het met deze dagvlinders gegaan? Spoiler: niet slecht en ze zijn er allebei nog.

Scheefbloemwitje

Het scheefbloemwitje heeft een enorme uitbreiding meegemaakt sinds het verschijnen in 2015. Al binnen een paar jaar was de soort over vrijwel het hele land aanwezig. Ook vorig jaar, in 2025, is de soort weer veel waargenomen. De soort wordt vooral veel gezien in stedelijk gebied en dat is goed te zien op het verspreidingskaartje. In Zeeland, de kop van Noord-Holland, Flevoland en delen van Noord-Nederland is de dichtheid duidelijk wat minder dan in de verstedelijkte gebieden. Toch is het scheefbloemwitje ook boven de denkbeeldige lijn tussen Alkmaar en Arnhem zeer regelmatig gezien. Op de Waddeneilanden is het nog een schaarse soort en op Terschelling en Schiermonnikoog is er nog geen enkele gemeld.

Waarnemingen van scheefbloemwitje en kaasjeskruiddikkopje, de blauwe stippen zijn die van 2025 (Bron: NDFF) Waarnemingen van scheefbloemwitje en kaasjeskruiddikkopje, de blauwe stippen zijn die van 2025 (Bron: NDFF)
Scheefbloemwitje (links) en kaasjeskruiddikkopje (rechts) (Bron: Dick Noordhof; Kars Veling) Scheefbloemwitje (links) en kaasjeskruiddikkopje (rechts) (Bron: Dick Noordhof; Kars Veling)

Kaasjeskruiddikkopje

Waarnemingen van het kaasjeskruiddikkopje uit 2025 in Zuidwest-Nederland. Blauw = vlinders, rood = rupsen (Bron: NDFF) Waarnemingen van het kaasjeskruiddikkopje uit 2025 in Zuidwest-Nederland. Blauw = vlinders, rood = rupsen (Bron: NDFF)

Het kaasjeskruiddikkopje werd in 2009 in Zuid-Limburg voor het eerst sinds 1953 weer gezien. De eerste jaren zagen we daar een jaarlijkse uitbreiding en inmiddels is dit dikkopje verspreid in het zuidelijke deel van Limburg gevonden. Toch lijkt de soort zich in Limburg niet sterk meer uit te breiden in noordelijke richting. In 2018 werd het kaasjeskruiddikkopje ook in Zeeuws-Vlaanderen ontdekt en daar vindt wel jaarlijks een flinke uitbreiding plaats. De eerste jaren werden er daar op steeds meer plekken vlinders en rupsen gevonden. In 2022 lukte de oversteek van de Westerschelde en werden er ook op Walcheren en Zuid-Beveland kaasjeskruiddikkopjes gezien, en was er ook al een melding van Schouwen-Duiveland, waar de soort in 2024 op heel veel plekken werd aangetroffen. In 2025 werd ook Zuid-Holland bereikt en werden ze op Goeree-Overflakkee gevonden. Daarnaast waren er ook meldingen van zwervers uit Noord-Brabant en zelfs uit het Westland. Veel van de waarnemingen van kaasjeskruiddikkopje hebben betrekking op rupsen. Hier kun je gericht naar zoeken op de waardplant, kaasjeskruidachtigen, zie dit nieuwsbericht. We zijn benieuwd of de opmars verdergaat in 2026 en we houden jullie op de hoogte.

Tekst: Kars Veling, De Vlinderstichting
Foto’s: Kars Veling; Dick Noordhof
Kaarten: Nationale Databank Flora & Fauna (NDFF)

Kaasjeskruiddikkopje KarsVeling Scheefbloemwitje